Muchomor jadowity
Amanita virosa
Cały biały muchomor ze stożkowatym kapeluszem, kosmatym trzonem i bulwą w pochwie u nasady.
Śmiertelnie trujący. Nie zbieraj go i nie wkładaj do koszyka z innymi grzybami.
Objawy pojawiają się po wielu godzinach, nawet po dobie, gdy wątroba jest już uszkodzona. U nasady ma bulwę w błoniastej pochwie („worku”), często głęboko w ziemi.
Jak rozpoznać
- Kapelusz
- Średnica 5–10 cm, czysto biały, najpierw jajowaty, potem stożkowato-dzwonkowaty, często nieco krzywy.
- Spód kapelusza
- Blaszki białe przez całe życie, gęste i wolne.
- Trzon i nasada
- Biały, smukły, pokryty włóknistymi łuseczkami, z delikatnym pierścieniem wysoko pod kapeluszem, który często zanika. Nasada to bulwa w błoniastej pochwie.
- Miąższ
- Biały, nie zmienia barwy. Starsze owocniki mają słaby, mdły i nieprzyjemny zapach.
Nie sprawdzaj grzybów smakiem.
Z czym można pomylić
- Pieczarki
Blaszki pieczarek różowieją, a potem brązowieją; u muchomora zostają białe. Pieczarki nie mają pochwy.
Kania ma brązowe łuski na kapeluszu, brązowy wzór na trzonie i ruchomy pierścień. Jej nasada nie ma pochwy.
- Muchomor cytrynowyniejadalny
Ma zwykle łatki na kapeluszu i zapach surowych ziemniaków. Jego bulwa ma ostry brzeg, bez luźnego worka.
Purchawka po przecięciu jest w środku jednolita. Młody muchomor w „jajku” ma w przekroju zarys kapelusza i blaszek.
Żadna pojedyncza cecha nie wystarcza. Jeśli którejś nie możesz sprawdzić, zostaw grzyb.
Kiedy i gdzie
- Kiedy
- Od lipca do października.
- Gdzie
- W lasach iglastych, mieszanych i liściastych, często na wilgotnych, kwaśnych glebach wśród mchów. Rośnie pod świerkami, sosnami, brzozami i bukami.
W Polsce nieczęsty, częściej w górach; jest na czerwonej liście grzybów zagrożonych.
Ochrona i prawo
- Ochrona gatunkowa
- Nie jest chroniony (rozporządzenie w sprawie ochrony gatunkowej grzybów, Dz.U. 2014 poz. 1408).
- Wykaz grzybów dopuszczonych do obrotu
- Nie ma go w wykazie. Wykaz dotyczy handlu i skupu grzybów. Nie jest oceną Twojego okazu. Podstawa: Dz.U. 2026 poz. 258, zał. 1.
Stan prawny sprawdzono 19.10.2026.
Bezpieczeństwo
Pewność albo zostaw
Zbieraj tylko grzyby, które rozpoznajesz na pewno. Atlas pomaga się uczyć, ale nie zastępuje grzyboznawcy.
Pokaż grzyboznawcy
W sezonie grzyboznawcy w stacjach sanitarno-epidemiologicznych (sanepidzie) oceniają grzyby zbierane na własny użytek, zwykle bezpłatnie. Przynieś grzyby świeże i całe, nieoczyszczone i niepokrojone.
Po zjedzeniu podejrzanego grzyba dzwoń 112
Nie czekaj na objawy. Zachowaj resztki grzybów i potrawy.
Źródła
Opis napisaliśmy na podstawie faktów z kilku niezależnych źródeł. Treść czeka na recenzję mykologa.
Pokaż źródła (10)
- Wojewoda W. 2003. Checklist of Polish larger Basidiomycetes. IB PAN, Kraków
- Wikipedia (pl): Muchomor jadowity
- Wikipedia (en): Amanita virosa
- O'Reilly P. First Nature: Amanita virosa – Destroying Angel
- Snowarski M. Atlas grzybów Polski (grzyby.pl): Amanita virosa (muchomor jadowity)
- Sanepid (gov.pl): Poznaj grzyby – unikniesz zatrucia, plansza jadalne/trujące (PDF)
- Sanepid (gov.pl): Grzyby trujące! Grupa I – objawy zatrucia dopiero po 8–40 godzinach (PDF)
- PSSE w Golubiu-Dobrzyniu: Pomyłka, która może być śmiertelna, czyli grzybowe pomyłki (gov.pl)
- Wikipedia (de): Kegelhütiger Knollenblätterpilz
- O'Reilly P. First Nature: Amanita phalloides – Deathcap
Wersja treści: a1-2026-10-19.
Zgłoś błądOdpisujemy zwykle w ciągu 3 dni roboczych.