← Mapa
?
← Atlas grzybów

Siedzuń dębowy

Sparassis brevipes

Inne nazwy: szmaciak dębowy, szmaciak krótkotrzonowy

ochrona częściowa

Duża, jasna kępa z szerokich, płaskich, falistych płatów u nasady dębu, buka lub jodły.

Gatunek chroniony. Nie zrywaj go — wystarczą zdjęcia.

Zagraża mu głównie wycinanie starych drzew, na których korzeniach żyje.

Jak rozpoznać

Kapelusz
Brak kapelusza. Owocnik kulisty, 10–50 cm średnicy, z luźnych, szerokich, płaskich i falistych płatów. Młody biały, później słomkowożółty; płaty często mają barwne pasy.
Spód kapelusza
Brak blaszek, rurek i kolców – owocnik tworzą wyłącznie płaskie płaty.
Trzon i nasada
Krótki trzon, z którego wyrastają płaty. Nasada tkwi przy korzeniach drzewa, więc grzyb wygląda, jakby rósł z ziemi.
Miąższ
Biały, bez wyraźnego zapachu.

Nie sprawdzaj grzybów smakiem.

Z czym można pomylić

  • Rośnie przy sośnie. Jest ciemniejszy, gęściej rozgałęziony i mocniej kędzierzawy, ma przyjemny, lekko korzenny zapach.

  • Żagwica listkowata

    Też rośnie u nasady dębów, ale ma szarobrązowe, wachlarzowate kapelusiki z porami od spodu. Też jest chroniona.

Żadna pojedyncza cecha nie wystarcza. Jeśli którejś nie możesz sprawdzić, zostaw grzyb.

Kiedy i gdzie

Kiedy
Od sierpnia do października.
Gdzie
Lasy liściaste i mieszane z dębem, bukiem lub jodłą. Rośnie u nasady żywych drzew, na korzeniach i pniakach, rzadziej przy modrzewiu lub świerku.

Rośnie w Polsce rzadko, najczęściej na południu kraju, w Karpatach.

Ochrona i prawo

Ochrona gatunkowa
Ochrona częściowa (Dz.U. 2014 poz. 1408, zał. 2 lp. 49). Nie zrywaj go — wystarczą zdjęcia.
Wykaz grzybów dopuszczonych do obrotu
Nie ma go w wykazie. Wykaz dotyczy handlu i skupu grzybów. Nie jest oceną Twojego okazu. Podstawa: Dz.U. 2026 poz. 258, zał. 1.

Stan prawny sprawdzono 19.10.2026.

Bezpieczeństwo

Pewność albo zostaw

Zbieraj tylko grzyby, które rozpoznajesz na pewno. Atlas pomaga się uczyć, ale nie zastępuje grzyboznawcy.

Pokaż grzyboznawcy

W sezonie grzyboznawcy w stacjach sanitarno-epidemiologicznych (sanepidzie) oceniają grzyby zbierane na własny użytek, zwykle bezpłatnie. Przynieś grzyby świeże i całe, nieoczyszczone i niepokrojone.

Po zjedzeniu podejrzanego grzyba dzwoń 112

Nie czekaj na objawy. Zachowaj resztki grzybów i potrawy.

Zadzwoń 112

Źródła

Opis napisaliśmy na podstawie faktów z kilku niezależnych źródeł. Treść czeka na recenzję mykologa.

Pokaż źródła (5)
  1. Wojewoda W. 2003. Checklist of Polish larger Basidiomycetes. IB PAN, Kraków (Sparassis brevipes)
  2. Kujawa A., Ruszkiewicz-Michalska M., Kałucka I.L. (red.) 2020. Grzyby chronione Polski. IŚRiL PAN, Poznań – rozdz. 38 Siedzuń dębowy (Pawłowska J., Okrasińska A., s. 377–378) i rozdz. 63 Żagwica listkowata (Szczepkowski A., s. 451–452)
  3. Snowarski M. Atlas grzybów Polski (grzyby.pl): Sparassis laminosa (= S. brevipes)
  4. Wikipedia (pl): Siedzuń dębowy
  5. O'Reilly P. First Nature: Sparassis crispa (gatunki podobne: Grifola frondosa)

Wersja treści: a1-2026-10-19.

Zgłoś błąd

Odpisujemy zwykle w ciągu 3 dni roboczych.