Tęgoskór cytrynowy
Scleroderma citrinum
Inne nazwy: tęgoskór pospolity, trufla fałszywa
Twarda, żółtawa bulwa bez trzonu, pokryta łuskami, w środku szybko ciemniejąca do fioletowoczarnej.
Trujący. Nie zbieraj go i nie wkładaj do koszyka z innymi grzybami.
Bywa mylony z młodymi purchawkami. Tęgoskór ma grubą, twardą skórkę, a jego wnętrze szybko ciemnieje.
Jak rozpoznać
- Kapelusz
- Brak kapelusza. Owocnik kulisty lub bulwiasty, do 10 cm, żółtawy do ochrowobrązowego, pokryty płaskimi łuskami i spękany w pola.
- Spód kapelusza
- Brak blaszek i rurek. Skórka jest gruba i twarda, bez otworu na szczycie – dojrzały owocnik nieregularnie pęka.
- Trzon i nasada
- Brak trzonu. Nasada zwężona, z pękiem białawych sznurów grzybni wrośniętych w ziemię.
- Miąższ
- Wnętrze twarde; u bardzo młodych białawe, szybko fioletowieje i czernieje, poprzecinane białymi żyłkami. Zapach silny.
Nie sprawdzaj grzybów smakiem.
Z czym można pomylić
Ma cienką skórkę z kolcami, otwór na szczycie i długo białe, gąbczaste wnętrze.
Rośnie gęstymi kępami na drewnie, ma cienką skórkę i długo białe wnętrze.
Żadna pojedyncza cecha nie wystarcza. Jeśli którejś nie możesz sprawdzić, zostaw grzyb.
Kiedy i gdzie
- Kiedy
- Od czerwca do listopada.
- Gdzie
- Na kwaśnej, piaszczystej glebie w lasach, zwłaszcza sosnowych, na ich skrajach, przy leśnych drogach i w parkach. Czasem na butwiejącym drewnie.
Zjedzony w większej ilości wywołuje silne dolegliwości żołądkowo-jelitowe.
Ochrona i prawo
- Ochrona gatunkowa
- Nie jest chroniony (rozporządzenie w sprawie ochrony gatunkowej grzybów, Dz.U. 2014 poz. 1408).
- Wykaz grzybów dopuszczonych do obrotu
- Nie ma go w wykazie. Wykaz dotyczy handlu i skupu grzybów. Nie jest oceną Twojego okazu. Podstawa: Dz.U. 2026 poz. 258, zał. 1.
Stan prawny sprawdzono 19.10.2026.
Bezpieczeństwo
Pewność albo zostaw
Zbieraj tylko grzyby, które rozpoznajesz na pewno. Atlas pomaga się uczyć, ale nie zastępuje grzyboznawcy.
Pokaż grzyboznawcy
W sezonie grzyboznawcy w stacjach sanitarno-epidemiologicznych (sanepidzie) oceniają grzyby zbierane na własny użytek, zwykle bezpłatnie. Przynieś grzyby świeże i całe, nieoczyszczone i niepokrojone.
Po zjedzeniu podejrzanego grzyba dzwoń 112
Nie czekaj na objawy. Zachowaj resztki grzybów i potrawy.
Źródła
Opis napisaliśmy na podstawie faktów z kilku niezależnych źródeł. Treść czeka na recenzję mykologa.
Pokaż źródła (7)
- Wojewoda W. 2003. Checklist of Polish larger Basidiomycetes. IB PAN, Kraków (hasło Scleroderma citrinum)
- O'Reilly P. First Nature: Scleroderma citrinum – Common Earthball
- Wikipedia (pl): Tęgoskór cytrynowy
- Wikipedia (en): Scleroderma citrinum (liczona razem z S3 jako jedno źródło)
- Snowarski M. Atlas grzybów Polski (grzyby.pl): Scleroderma citrinum
- O'Reilly P. First Nature: Lycoperdon perlatum – Common Puffball
- O'Reilly P. First Nature: Lycoperdon pyriforme – Stump Puffball
Wersja treści: a1-2026-10-19.
Zgłoś błądOdpisujemy zwykle w ciągu 3 dni roboczych.