← Mapa
?
← Atlas grzybów

Sromotnik bezwstydny

Phallus impudicus

Inne nazwy: sromotnik smrodliwy, sromotnik śmierdzący

Niejadalny

Wysoki, biały, gąbczasty grzyb z oliwkowym, śluzowatym szczytem i zapachem padliny; wyrasta z białego „jaja”.

Niejadalny. Nie zbieraj go do jedzenia.

Młode stadium – białe „jajo” – łatwo pomylić z purchawką albo młodym, śmiertelnie trującym muchomorem. Jeśli nie masz pewności, nie zbieraj.

Jak rozpoznać

Kapelusz
Stożkowata główka, 2–5 cm, z siateczką komórek, pokryta oliwkowozielonym, cuchnącym śluzem. Gdy owady zjedzą śluz, główka jest jasna i dziurkowana.
Spód kapelusza
Brak blaszek i porów. Zarodniki są w śluzie na główce.
Trzon i nasada
Biały, gąbczasty, kruchy, pusty w środku, 10–25 cm. U nasady biała, błoniasta pochwa – resztka „jaja”.
Miąższ
„Jajo” ma 4–6 cm, jest białe lub kremowe, z grubym sznurem grzybni u dołu. W przekroju widać galaretowatą warstwę, a w środku biały zawiązek trzonu.

Nie sprawdzaj grzybów smakiem.

Z czym można pomylić

  • Młoda purchawka w przekroju jest jednolicie biała, bez galarety i bez zawiązka trzonu w środku.

  • Młody muchomor w białej osłonie nie ma pod skórką galaretowatej warstwy. Jest śmiertelnie trujący.

  • Sromotnik fiołkowy

    „Jajo” i pochwa mają fioletowy lub różowawy odcień, a zapach jest słabszy.

  • Stary sromotnik bez śluzu przypomina smardza, ale ma pochwę u nasady i rośnie latem, a smardze wiosną.

Żadna pojedyncza cecha nie wystarcza. Jeśli którejś nie możesz sprawdzić, zostaw grzyb.

Kiedy i gdzie

Kiedy
Od czerwca do października, czasem do listopada.
Gdzie
Różne lasy, parki i ogrody, często blisko butwiejącego drewna. Rośnie na ziemi, pojedynczo lub w grupach.

Zapach padliny czuć z daleka; zwabia muchy, które roznoszą zarodniki.

Ochrona i prawo

Ochrona gatunkowa
Nie jest chroniony (rozporządzenie w sprawie ochrony gatunkowej grzybów, Dz.U. 2014 poz. 1408).
Wykaz grzybów dopuszczonych do obrotu
Nie ma go w wykazie. Wykaz dotyczy handlu i skupu grzybów. Nie jest oceną Twojego okazu. Podstawa: Dz.U. 2026 poz. 258, zał. 1.

Stan prawny sprawdzono 19.10.2026.

Bezpieczeństwo

Pewność albo zostaw

Zbieraj tylko grzyby, które rozpoznajesz na pewno. Atlas pomaga się uczyć, ale nie zastępuje grzyboznawcy.

Pokaż grzyboznawcy

W sezonie grzyboznawcy w stacjach sanitarno-epidemiologicznych (sanepidzie) oceniają grzyby zbierane na własny użytek, zwykle bezpłatnie. Przynieś grzyby świeże i całe, nieoczyszczone i niepokrojone.

Po zjedzeniu podejrzanego grzyba dzwoń 112

Nie czekaj na objawy. Zachowaj resztki grzybów i potrawy.

Zadzwoń 112

Źródła

Opis napisaliśmy na podstawie faktów z kilku niezależnych źródeł. Treść czeka na recenzję mykologa.

Pokaż źródła (8)
  1. Wojewoda W. 2003. Checklist of Polish larger Basidiomycetes. IB PAN, Kraków (Phallus impudicus)
  2. Wikipedia (pl): Sromotnik bezwstydny
  3. Wikipedia (en): Phallus impudicus (z S2 liczone jako jedno źródło)
  4. O'Reilly P. First Nature: Phallus impudicus – Stinkhorn
  5. Kuo M. MushroomExpert.com: Phallus impudicus
  6. Emberger G. Fungi on Wood: Stinkhorn eggs (mushroomexpert.com)
  7. Foraging Course Company: Foraging guide – Stinkhorn (Phallus impudicus)
  8. O'Reilly P. First Nature: Lycoperdon perlatum – Common Puffball (młode muchomory mylone z purchawkami)

Wersja treści: a1-2026-10-19.

Zgłoś błąd

Odpisujemy zwykle w ciągu 3 dni roboczych.